Sheffield'de okuyan 4 Türk öğrenciye işitme kaybı projesiyle Londra'dan ödül

İngiltere'deki Sheffield Üniversitesi'nde eğitimlerini sürdüren 4 Türk öğrenci, işitme kaybı olan kişilere yönelik tasarladıkları yapay zeka destekli akıllı saatle, Londra'da gerçekleştirilen John Connell Ödülleri kapsamında Quiet Mark Genç Mühendisler Ödülü'ne layık görüldü. İngiltere'de Sheffield Üniversitesi'nde eğitim alan 4 Türk öğrenci, işitme kaybı bulunan bireylerin kullanımına yönelik yapay zeka destekli bir teknoloji projesi hazırladı.

Yağmur Önal, Irmak Akman, Yankı Kırlıkova ve James Emre Midmer'in tasarladığı yapay zeka destekli akıllı saat, Londra'daki Westminster Sarayı'nda gerçekleştirilen John Connell Ödülleri'nde Quiet Mark Genç Mühendisler Ödülü'nü aldı. Ekibe ödülünü, İngiltere Parlamentosu Lordlar Kamarası üyesi Viscount Stansgate sundu. Sesleri yapay zekayla algılayan proje, akıllı saat aracılığıyla kullanıcıya titreşim ve ekran bildirimi gönderiyor.

Hear4Me adı verilen sistem, kapı zili, yangın alarmı ve çalar saat gibi çevredeki önemli sesleri yapay zeka yardımıyla ayırt ederek akıllı saat üzerinden kullanıcıya hem titreşim hem de ekran bildirimiyle uyarı iletiyor. Tasarımın mevcut sürümü, 521'e kadar farklı ses türünü ayırt edebiliyor; konuşmaları anlık olarak metne aktaran altyazı işlevinin yanı sıra 100'den fazla dil için çeviri desteği sağlıyor.

Sistem ayrıca, kişilerin konuşma esnasında kendi ses seviyelerini görebilmesine olanak tanıyan "Ses Koçu" adlı bir özellik içeriyor. Kendi sesini değerlendirmekte zorlanan kişiler düşünülerek hazırlanan bu işlevle, konuşurken ses seviyesinin izlenmesine destek olunması hedefleniyor. "İlk olarak, bunu kullanıcının bileğinde hissedebileceği bir uyarı haline getirmenin mümkün olup olmadığını sorduk." Hear4Me ekibi, açıklamalarında, yaşlı aile bireylerinin kapı zili veya alarm gibi sesleri işitmekte karşılaştıkları zorluklardan ilham aldıklarını ifade etti.

Geliştirme aşamasında işitme kaybı olan kişilerin ilettiği geri bildirimlerin çalışmalarına yön çizdiğini vurgulayan ekip, "Kapı zilinin sesi veya dile getirilen birkaç sözcük önemsiz bir detay olarak algılanabilir; oysa bu bilgiden haberdar olamamak ciddi sonuçlara yol açabilir. Yola çıkarken, bir saatin bu bilgiyi görülebilir hale getirip getiremeyeceğini ya da kullanıcının bileğinde duyumsayacağı bir uyarıya çevirip çeviremeyeceğini sorguladık.

Peçete üzerine çizdiğimiz ilk taslaktan uluslararası bir yarışmada elde edilen ikinciliğe ve sonrasında Westminster'da alınan ödüle kadar ilerleyen süreç, bizim için olağanüstü bir yolculuktu. Bundan sonraki amacımız, kullanıcıların katılımıyla Hear4Me'yi geliştirmeyi sürdürmek ve yararlanabilecek insanlara ulaşması adına fiyatını yeterince erişilebilir bir düzeyde tutmak" ifadelerini kullandı.

Günlük hayata destek veren tamamlayıcı bir erişilebilirlik teknolojisi olarak geliştirilen Hear4Me'nin, işitme cihazlarının yerini alması ya da tıbbi tedavi sağlaması hedeflenmiyor. Ses ortamını daha iyi hale getiren çalışmalar John Connell Ödülleri ile onurlandırılıyor. Noise Abatement Society'nin bu yıl 25.

defa gerçekleştirdiği, "Gürültü Oscarları" adıyla da tanınan John Connell Ödülleri, ses ortamının iyileştirilmesine katkı sunan çalışmaları ödüle layık görüyor. Quiet Mark Genç Mühendisler Ödülü de meslek hayatlarının başlangıcındaki mühendislerin günlük yaşamda karşılık bulan yenilikçi çözümlerine dikkat çekiyor. Hindistan'dan gelen ikincilik başarısı.

Türk öğrenciler, Hindistan Teknoloji Enstitüsü Delhi'de (IIT Delhi) 2025 yılında gerçekleştirilen EMPOWER uluslararası yardımcı teknoloji konferansı kapsamındaki öğrenci tasarım yarışmasını da ikinci sırada tamamlamıştı. Sheffield Üniversitesi'nin 13 Kasım 2025 tarihindeki duyurusuna da konu olan bu sonuç, projenin uluslararası alanda çektiği ilgiyi gözler önüne sermişti.